İBB Şoför Kartı Nedir?
İBB Şoför Kartı Nedir?
İBB Şoför Kartı, tam adıyla “Toplu Taşıma Aracı Kullanım Belgesi”, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) tarafından düzenlenen ve İstanbul’da ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapan sürücülerin alması zorunlu olan bir yeterlilik belgesidir. Bu belge, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Toplu Ulaşım Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında düzenlenir. Amaç, sürücülerin trafik güvenliği, yolcu taşıma kuralları, mesleki etik ve sağlık standartları açısından yeterli olmasını sağlamaktır. İBB Şoför Kartı olmadan İstanbul’da ticari yolcu aracı (taksi, servis, minibüs, otobüs, metrobüs, turizm aracı vb.) kullanmak yasal değildir ve cezai yaptırımlara (örneğin, araç bağlama veya para cezası) yol açar. Belge, İBB Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü (TUHİM) tarafından verilir. Kart, sürücünün kimlik bilgileri, fotoğrafı ve geçerlilik süresini içerir ve e-Devlet ile doğrudan bağlantısı yoktur; başvuru ve işlemler TUHİM sistemi üzerinden yürütülür.
İBB Şoför Kartı, sürücülerin SRC Belgesi’ne ek olarak gereken yerel bir nitelik belgesidir. Özellikle İstanbul’un yoğun trafiğinde profesyonelliği artırmayı hedefler ve 2010’larda zorunlu hale getirilmiştir.
İBB Şoför Kartı Türleri Nelerdir?
İBB Şoför Kartı, taşımacılığın niteliğine göre farklı kategorilerde düzenlenir. Ana türler şöyle:
• Ticari Yolcu Taşımacılığı Kartı: Taksi, dolmuş, servis (öğrenci/personel), otobüs, minibüs ve turizm aracı şoförleri için.
• Özel Türler: Öğrenci/personel servisi için ek şartlar (yaş 26+), turizm için özel eğitim gereklilikleri.
Türler arasında geçiş için fark başvurusu yapılabilir; örneğin, taksi şoförü servis kartına geçmek için ek belgeler yeterlidir. Yük taşımacılığı için ayrı bir kart (Yük Taşıma Aracı Kullanım Kartı) vardır, ancak bu yazı yolcu taşımacılığı odaklıdır.
İBB Şoför Kartı Alma Şartları Nelerdir?
İBB Şoför Kartı almak için belirli şartları karşılamak gerekir. İşte ana şartlar:
• Yaş Şartı: En az 22 yaşını doldurmuş ve 69 yaşından gün almamış olmak. Öğrenci/personel servisi için en az 26 yaş şartı aranır.
• Ehliyet Şartı: En az B sınıfı ehliyet sahibi olmak ve en az 2 yıllık deneyim (ehliyet alım tarihi itibarıyla).
• Sağlık ve Psikoteknik Şartı: Göz ve dahiliye uzmanlarından kaşeli sağlık raporu (tam teşekküllü hastaneden). Aktif psikoteknik değerlendirme raporu (5 yıl geçerli). Ayrıca, alkol ve uyuşturucu testi (idrar testi, negatif sonuçlu).
• Adli Sicil Şartı: Sabıka kaydı temiz olmalı; son 6 ay içinde alınmış adli sicil belgesi. Son 5 yılda ölümlü kaza veya ehliyet iptali yaşanmamış olmak.
• Diğer Şartlar: Ehliyet ceza puanı belgesi (e-Devlet’ten, son 5 yıl, ücretsiz). SRC Belgesi (uygun türde) sahibi olmak. Ticari araç kullanma yasağı olmamak.
Bu şartlar, 2025-2026 yönetmelik değişiklikleriyle güncellenmiştir; örneğin, yaş üst sınırı geçici olarak 69’a çıkarılmıştır.
İBB Şoför Kartı Nasıl Alınır?
Alma Süreci
İBB Şoför Kartı almak için online başvuru, belge yükleme ve eğitim süreci izlenir. Başvuru, İBB’nin E-TUHİM sistemi üzerinden yapılır. İşte adım adım detaylar:
1. Online Kayıt ve Başvuru: tuhim.ibb.gov.tr adresine girin ve üyelik oluşturun (TC kimlik numarası ve telefon doğrulamasıyla bireysel üyelik). “Yeni Başvuru” butonuna tıklayın, taşımacılık türünü (taksi, servis vb.) seçin.
2. Gerekli Belgelerin Yüklenmesi: Sisteme şu belgeleri yükleyin:
• 1 adet biyometrik fotoğraf.
• Aktif psikoteknik belgesi.
• Göz ve dahiliye doktorlarının kaşesini taşıyan sağlık raporu.
• e-Devlet üzerinden çıkartılan ücretsiz sürücü ceza puanı belgesi (son 5 yıl). Belgelerin tarihleri sisteme girilmelidir; eksiklikte başvuru reddedilir.
3. Alkol ve Uyuşturucu Testi Randevusu: Belgeler yüklendikten sonra idrar testi randevusu oluşturulur. Test, sadece üç yetkili hastanede yapılır:
• Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Hastanesi.
• Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi.
• Çam ve Sakura Şehir Hastanesi. Başka hastaneler geçersizdir.
4. Ödeme: Başvuru ücreti (2026 itibarıyla yaklaşık 500-1.000 TL arası, güncel ücret için siteyi kontrol edin) online ödenir.
5. Zorunlu Eğitim ve Sınav: 1 Kasım 2025’ten itibaren UGETAM A.Ş. tarafından düzenlenen 5 günlük zorunlu eğitim alınır (ücret: 15.000 TL). Eğitim konuları: Trafik kuralları, yolcu güvenliği, müşteri ilişkileri, acil durumlar, İstanbul trafiği. Eğitim sonrası sınav yapılır (40 soru, 60 puan baraj). Başarılı olanlar sertifika alır.
6. Belge Teslimi: Onaylanınca kart posta yoluyla adresinize gönderilir. Süreç genellikle 1-2 ay sürer.
Başvuru sitesi: tuhim.ibb.gov.tr. Detay için ALO 153’ü arayın.
Son Yönetmelik Değişiklikleri
1 Kasım 2025 tarihli İstanbul Büyükşehir Belediyesi Toplu Ulaşım Hizmetleri Yönetmeliği değişikliğiyle önemli güncellemeler yapıldı:
• Eğitim Zorunluluğu: Tüm adaylar için 5 günlük eğitim ve sınav eklendi (ücretli, 15.000 TL). Eski sistemde muafiyetler vardı.
• Sınav Sistemi: Teorik sınav, 60 puan barajı. Sınav hakkı 4 kez (başarısızlarda yeniden eğitim).
• Test Hastaneleri: Alkol/uyuşturucu testi (idrar testi) sadece üç hastanede yapılabilir.
• Dijitalleşme: Başvurular tamamen online; E-TUHİM entegrasyonu artırıldı.
• Yaş ve Ceza Şartları: Yaş üst sınırı 69’a çıkarıldı, ceza puanı sınırı sıkılaştırıldı.
Bu değişiklikler, sürücü kalitesini artırmayı ve güvenliği sağlamayı amaçlar.
İBB Şoför Kartının Geçerlilik Süresi
İBB Şoför Kartı, düzenlendiği tarihten itibaren 5 yıl süreyle geçerlidir. Süre sonunda yenileme zorunludur; yenileme için sağlık raporu, psikoteknik, adli sicil ve testler güncellenir. Yenileme başvurusu aynı portal üzerinden yapılır. Süre aşılırsa kart iptal olur ve yeniden başvuru gerekir. Yaş sınırı aşıldığında (69 yaş) otomatik bloke olur.
Sonuç
İBB Şoför Kartı, İstanbul’un toplu taşıma ve ticari yolcu taşımacılığı sektörünün vazgeçilmezi olup, sürücülerin güvenliğini ve profesyonelliğini sağlar. Son yönetmelik değişiklikleriyle alma süreci daha yapılandırılmış ve ücretli eğitim eklenmiş hale gelmiştir. Eğer İstanbul’da ticari araç kullanıyorsanız, belgelerinizi güncel tutun ve resmi kurumlara (İBB TUHİM) danışın. Bu yazı, güncel yönetmeliklere dayalıdır; detaylı bilgi için İBB’nin resmi sitelerini kontrol edin.
